Hà Nội muốn có cơ chế đặc thù để cải tạo chung cư cũ

Ngày 06/11, trong buổi làm việc với Bộ Xây dựng, UBND TP Hà Nội đề nghị Bộ Xây dựng tháo gỡ 18 vướng mắc cụ thể trong đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn, bao gồm cả việc đề ra các cơ chế đặc thù để cải tạo chung cư cũ.

Tại Hà Nội, hơn 10 năm trước, Chính quyền Thành phố đã đưa ra chương trình cải tạo, nâng cấp xây mới các chung cư cũ xuống cấp trên địa bàn thành phố. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, nhiều vướng mắc khiến chương trình gần như vẫn dậm chân tại chỗ khi mới chỉ có 14 chung cư cũ được xây dựng mới đưa vào sử dụng, chiếm chưa tới 1%; năm chung cư cũ đang phá dỡ, triển khai xây dựng; bốn khu chung cư cũ nguy hiểm cấp D đang tổ chức di dời, nhưng chưa có phương án xây dựng lại.

Việc cải tạo chung cư cũ gặp khó khăn là do quy chế quản lý quy hoạch, kiến trúc công trình cao tầng trong khu vực nội đô, trung tâm ở Hà Nội không được tăng chiều cao dự án, không tăng dân số, dẫn đến các doanh nghiệp không có lợi nhuận, không thể đền bù giải phóng mặt bằng. Do đó, nhiều dự án rất khó kêu gọi nhà đầu tư. Ngoài ra, việc sử dụng nguồn vốn nhà nước hoặc hình thức BT là không phù hợp do mất nhiều thời gian trong khi điều kiện ngân sách hạn chế.

Về thể chế đã có quy định các chủ sở hữu căn hộ thỏa thuận với nhà đầu tư để lựa chọn chủ đầu tư, tuy nhiên mỗi hộ lại có một ý khác nhau, rất khó đồng thuận. Một số hộ gia đình kinh doanh ở tầng một thường không đồng ý hoặc yêu cầu hệ số đền bù cao.

Việc giải phóng mặt bằng cũng hết sức khó khăn do quy định nhà đầu tư phải thỏa thuận với chủ sở hữu nhà, nhưng nhà nước chưa có hướng dẫn cụ thể về thỏa thuận, hệ số chuyển đổi diện tích, xử lý khi đa số hộ dân đồng ý nhưng một số ít không đồng ý. Do đó, Hà Nội cần ban hành các cơ chế đặc thù để giải quyết việc cải tạo chung cư cũ trên địa bàn thành phố.

Các khu chung cư cũ được xây dựng từ năm 1954 - 1990, với kết cấu tường chịu lực và dạng lắp ghép tấm lớn tại hầu hết các khu vực nội thành đều rơi vào tình trạng xuống cấp, hư hỏng nặng. Theo số liệu khảo sát chất lượng nhà ở chung cư của Sở Xây dựng Hà Nội năm 2016, Hà Nội có khoảng 55% diện tích nhà chung cư cũ có chất lượng kém và có chất lượng nhà ở mức trung bình.

Kết quả kiểm định các chung cư cũ năm 2015 cho thấy có bốn công trình chung cư ở mức nguy hiểm cấp độ D, 95 chung cư ở mức C và 101 chung cư ở mức B. Còn đầu năm 2016 có thêm 62 chung cư có biểu hiện lún và xuống cấp nghiêm trọng. Một số khu nhà chung cư cũ đặc biệt nguy hiểm như khu P3 Kim Liên, E6, E7 Quỳnh Mai, B6 Giảng Võ...